top of page

De Kilt

  • Foto van schrijver: Ferguson
    Ferguson
  • 1 dec 2024
  • 2 minuten om te lezen

Zoals je kan lezen op de Ferguson Attributen Pagina, heeft de Clan Ferguson 4 verschillende Clan Tartans.

Clan Tartans zijn patronen voor algemeen gebruik door de Clansmen. De ruit is vermoedelijk door de Kelten gebruikt: "breacan". Het woord Tartan ontstaat in de 15e en 16e eeuw. Waarschijnlijk uit het Frans: tiretaine, waarmee een gekleurde wollen stof wordt bedoeld.


Tegen het einde van de 16e eeuw gebruikten de Highlanders de "breacan feile". Deze 4,5 x 1,5m stof werd liggend op de grond aangegord. Het onderste deel is de kilt geworden.

Het bovenste deel werd met een doekspeld aan de linkerschouder vastgespeld. Het voordeel was dat de armen vrij bleven, terwijl men de plaid bij kou als een cape om zich heen kon slaan.

De "belted plaid (breacan feile)" was de alledaagse kleding. De chiefs, chieftains en edelen droegen de "triubhas" (nauwsluitende broek).

De "belted plaid" werd voor een veldslag afgedaan, tot ergernis van de Laaglanders, die de Hooglanders "naakte wilden" noemden. Niet geheel terecht, aangezien zij zelf slechts hun hemd tussen hun benen knoopten.


Uit het kiltkleed ontstond de kleine "feile beag" of "philibag", gemaakt van 6 el (± 5,5 m) stof, geplooid en genaaid; dit is de moderne vorm van de "Highland Dress". Hierbij wordt een vest en een jasje met hoornen knopen gedragen, sterke "drogs" (open schoenen om het water makkelijker uit te laten lopen) en een eenvoudig gebreid broekje alsmede een blauwe, brede muts met de Crest.


De Kilt dient bij de mannen tot het midden van de knie te reiken, bij de vrouwen tot over de knie. Zij dragen daarbij, zonder de overige toebehoren, een "tonnag": een schoudershawl van tartan stof over de rechter schouder en vastgezet met een badge-broche.


Bij de kilt horen de "sporran", een leren tas (de "balmoral"), een baret en een klein mes in de rechter kous: de "skean dhu". De Laaglanders droegen geen kilt, omdat het als onbeschaafd werd gezien. Onduidelijk is of er in de 16e eeuw al clan-tartans zijn. Wel bestonden er ruiten per district. Na de opneming van het Schotse parlement in het Engelse, werd de tartan een symbool van protest.


Na de beruchte Slag bij Culloden in 1746, waar de Schotse Clans compleet weggevaagd werden door het Engelse leger, mochten van het Britse parlement geen Schotse kentekens meer gedragen of gebruikt worden. Ook de doedelzak werd verboden.


In feite zijn de huidige tartans pas in de Victoriaanse tijd weer opgekomen. Koningin Victoria kocht Balmoral Castle in Schotland en werd geobsedeerd door de clan tartans van vroeger. De decoraties van het kasteel werden in een variatie van de Stuart Tartan gemaakt: de Balmoral Tartan, alleen voor het koninklijk huis. Dat werd weer de opkomst van de Clans en de parafernalia daar van.



Opmerkingen


Ferguson Bode_49.jpg

25ste Jaargang

Nr. 50

Voorjaar 2020

Ferguson Bodes

Download hier al je Ferguson Bodes!

Onze Privé Nieuwtjes

Ferguson Bode_49.jpg

25ste Jaargang

Nr. 51

Najaar 2020

Ferguson Bode_49.jpg

25ste Jaargang

Nr. 49

Najaar 2019

25ste Jaargang

Nr. 48

Voorjaar 2019

25ste Jaargang

Nr. 47

Najaar 2018

bottom of page